De gemeenteraad keurt het aangepast gemeentelijk subsidiereglement betreffende de aanleg van (straat)geveltuintjes goed.
Decreet Lokaal Bestuur 22 december 2017:
De gemeenten zijn overeenkomstig artikel 41 van de Grondwet bevoegd voor de aangelegenheden van gemeentelijk belang. Voor de verwezenlijking daarvan kunnen ze alle initiatieven nemen. Ze beogen om bij te dragen aan de duurzame ontwikkeling van het gemeentelijk gebied.
Het college van burgemeester en schepenen bereidt de beraadslagingen en de besluiten van de gemeenteraad voor.
/
Sinds de inwerkingtreding van het gemeentelijk subsidiereglement van 27 september 2018 betreffende de aanleg van geveltuintjes, werden slechts 3 geveltuinen aangevraagd. Op 2 mei 2022 ging het college principieel akkoord om de aanleg van (straat)geveltuinen te faciliteren via actieve aanleg door:
een aantal straatgeveltuinen na groenadvies volledig gratis aan te bieden binnen een specifiek projectgebied;
straten waar sowieso wegenis- en rioleringswerken gepland zijn en in aanmerking komen voor een straatgeveltuin, te bevragen en de aanleg/uitsparing van de (straat)geveltuin in het openbaar domein te laten uitvoeren door de aangestelde aannemer;
het 'tegelwippen' tevens te laten uitvoeren door de gemeentelijke dienst Wegen en Water;
het huidige subsidiebedrag van 20€ bijkomend te verhogen, zodat de kosten voor aankoop van een klimplant, klimsteun e.d. maximaal terugbetaald worden.
Om de aanleg van deze straatgeveltuinen te faciliteren werd het gemeentelijk subsidiereglement aangepast.
De belangrijkste wijzigingen zijn:
uitbreiding van de definities;
uitbreiding toepassingsgebied: niet enkel particulieren maar ook bedrijven, organisaties, verenigingen of scholen komen in aanmerking;
het nieuwe reglement voorziet niet enkel de aanplanting van een klimplant maar ook het aanplanten van bodembedekkers, (laag blijvende) vaste planten en bloembollen in het plantvak voor een kleurrijk resultaat het ganse jaar door, tevens winterharde planten, geen invasieve uitheemse planten, geen sterk gedoornde en/of breed uitgroeiende planten;
voor beschermde of waardevolle gebouwen of gebouwen gelegen binnen een beschermd dorpsgezicht dient de aanvrager de toestemming/vergunning van Agentschap Onroerend Erfgoed toe te voegen;
de maximale breedte wordt opgetrokken van 30 naar 40 cm (de obstakelvrije loopweg van minimaal 1,20 meter blijft behouden) => de gemeentelijke dienst bepaalt de definitieve afmetingen en het uitzicht van de aan te leggen geveltuin en kan dus van hoger vermelde afmetingen afwijken en/of bijstellen afhankelijk van de plaatselijke situatie;
toevoeging van artikel ivm duurtijd, overdracht, stopzetting en aanpassingen;
voorstel van aanpassing subsidiebedrag
het uitbreken van de verharding door de gemeentelijke diensten of een door de gemeente aangestelde aannemer;
de (gedeeltelijke) terugbetaling van de kostprijs aan plantgoed met een maximum van 25€;
in voorkomend geval, de (gedeeltelijke) terugbetaling van de kostprijs van een klimsteun, voor zover vereist, met een maximum van 50€;
toevoeging van artikel ivm controle en handhaving.
Aan de gemeenteraad wordt gevraagd om deze wijzigingen goed te keuren.
Op voorstel van het college van burgemeester en schepenen.
Raadslid Eddie BOELENS krijgt het woord. Hij merkt op dat de fractie Groen het een zeer goede beslissing vindt om het reglement te versoepelen. Hij verzoekt het gemeentebestuur om er extra aandacht aan te besteden in het gemeenteblad, want veel mensen zijn niet op de hoogte van de mogelijkheden.
Schepen Philip ROOSEN zegt toe dit aandachtspunt mee te nemen.
Het budget voor de aanleg van geveltuinen door 3Wplus is beschikbaar op ACT-169/0350-00/6159900,
Het budget voor de subsidies van de aankoop van een klimplant, gevelsteun, e.d. is beschikbaar op GBB-MIL/0350-00/6490500.
Daarenboven kan 50% van deze uitgave gerecupereerd worden via de subsidies van het Lokaal Energie- en Klimaatpact, nl. 'Werf 1 - Vergroening - Laten we een boom opzetten', zie ook Laten we een boom opzetten: vergroening (vvsg.be)
De subsidie kan o.a. aangewend worden voor: investeringssteun geveltuinbeplanting (type geveltuin, per meter) door particulieren.
Enig artikel.
Onderstaand gewijzigd reglement goed te keuren:
GEMEENTELIJK SUBSIDIEREGLEMENT OVER DE AANLEG VAN (STRAAT)GEVELTUINTJES
Artikel 1 - Doel
De gemeente Grimbergen wil het aanleggen van (straat)geveltuintjes faciliteren:
om het straatbeeld te vergroenen en meer kleur en sfeer in de straat te brengen wat de leefomgevingskwaliteit bevordert;
gevelplanten beschermen de woning tegen weer, wind en hitte, zorgen voor verkoeling op hete dagen door verdamping van water en kunnen dus het 'hitte-eilandeffect' temperen;
gevelgroen produceert zuurstof en vangt fijn stof uit de lucht, wat zorgt voor een betere luchtkwaliteit en is dus goed voor de gezondheid;
gevelplanten zijn goed voor de biodiversiteit. Zelfs één klimplant is een groene stapsteen in de straat: vogels en insecten vinden er voedsel, nest- en schuilgelegenheid.
Art. 2. - Definities
(straat)geveltuin: een beplant gedeelte van de openbare weg, tegen de perceelsgrens (tegen een gevel van een gebouw, een vrijstaande muur, …) inclusief de afboording, dat onderhouden wordt door de (mede-)eigenaar(s) of gebruikers(s) van dat gebouw;
de eigenaar: de eigenaar, mede-eigenaar of houder van een zakelijk recht.
gevelbeplanting: kan zowel bestaan uit een klimplant die tegen voorwerpen (muren, klimsteun,…) omhoog kan groeien, vaste planten, kleine struiken, bolgewassen of een mix.
obstakelvrije loopweg: ruimte waarbinnen de voetganger zich kan voortbewegen zonder dat een vaste hindernis (een paal, een verkeersbord, een parkeerzone,...) zijn voortgang belemmert. De afstand van deze loopweg wordt in dit reglement gemeten grenzend aan de rand van het geveltuintje en gemeten loodrecht op de perceelgrens.
Art. 3. - Toepassingsgebied en begunstigden
§1. Het reglement is van toepassing op grondgebied Grimbergen.
§2. Voor de subsidiëring komen particulieren, bedrijven, organisaties, verenigingen of scholen in aanmerking.
Art. 4. - Wie kan een (straat)geveltuin aanleggen?
De eigenaar van het gebouw waarvan de gevel paalt aan de openbare weg of de huurder ervan, op voorwaarde dat de eigenaar akkoord gaat. Ingeval van mede-eigendom dienen in beide gevallen alle eigenaars akkoord te gaan.
Art. 5 . - Voorwaarden voor de aanleg van een geveltuin
§ 1. In afwijking van Hoofdstuk 4, Afdeling 7 'Privatieve ingebruikneming van de openbare ruimte' van het aangepast politiereglement van 27 januari 2022, incl. latere wijzigingen is de privatieve ingebruikneming voor de aanleg van een (straat)geveltuin mogelijk mits (voorafgaandelijk) toestemming verleend wordt door het college van burgemeester en schepenen én volgende voorwaarden worden gerespecteerd:
de aanvraag voor de aanleg van een geveltuintje dient schriftelijk te worden gericht aan het college van burgemeester en schepenen. De aanvraag gebeurt via een (elektronisch) meldingsformulier (zie artikel 9);
de toelating wordt verleend door het college van burgemeester en schepenen na onderzoek ter plaatse én mits gunstig advies van de bevoegde diensten én wegbeheerder. Wanneer na onderzoek door de gemeente blijkt dat de aanleg van de geveltuin de vrije doorgang en de aanwezige nutsleidingen niet in het gedrang brengt, kan de aanleg toegestaan worden.
§2. Beschermde of waardevolle gebouwen of gebouwen gelegen binnen een beschermd dorpsgezicht:
Voor de aanleg van een geveltuin bij een als monument beschermd waardevol gebouw of een gebouw gelegen in een beschermd dorpsgezicht dient de aanvrager de toestemming/vergunning van Agentschap Onroerend Erfgoed toe te voegen.
Voor panden met aanwezige erfgoedwaarde op de vastgestelde inventaris van het Vlaams Gewest kan een geveltuin, maar moet omzichtig te werk gegaan worden en de eventuele bevestiging van de klimplanten of klimhulp tegen de gevel met de nodige zorg aangebracht worden zodat er geen permanente schade aan de erfgoedwaarden optreedt. Bij waardevolle gevels mogen geen zelfhechtende klimplanten (klimop, wingerd, klimhortensia of andere klimplanten met hechtwortels) gebruikt worden. Voor de bevestiging van de klimhulp mag enkel geboord worden in de voegen in plaats van in monoliete gevelelementen. De geveltuin heeft dan geen negatieve impact op de erfgoedwaarde van het pand, onder voorwaarde dat de natuursteen, baksteen, sierelementen (bijv.moulures, keramische tegels en andere ) of kunststeen niet onherstelbaar beschadigd wordt/worden.
§3. Afmetingen:
LENGTE: de straatgeveltuin heeft een maximale lengte van 1,20 meter en blijft op een afstand van minimaal 50 cm verwijderd van de scheidingslijn met de buren, tenzij de buren schriftelijk akkoord gaan om daarvan af te wijken;
De geveltuin mag aansluiten tot de scheidingslijn met de buren, maar de beplanting mag niet voorbij de scheidingslijn komen tenzij de buren schriftelijk akkoord gaan om daarvan af te wijken.
DIEPTE: de maximale diepte van grondbewerking bedraagt 30 cm;
BREEDTE: naast de maximale breedte van 40 cm moet er ook altijd voldoende obstakelvrije loopweg zijn. Dit betekent dat over de volledige lengte van de straatgeveltuin de obstakelvrije loopweg op elke plaats minimaal 1,20 meter vrije doorgang heeft (fietspad niet inbegrepen).
De breedte van de geveltuin bedraagt loodrecht op de perceelgrens gemeten en tot een hoogte van 3 m boven het maaiveld, maximaal 40 cm over zijn gehele lengte.
§4. De geveltuin moet worden afgeboord in een vloeiende lijn met betonboordstenen. De boordstenen steken minimaal 2 cm en maximaal 10 cm uit boven de trottoirverharding. De breedte van de afboording is inbegrepen in de afboording in de maximale breedte van 40 cm. De beheerder dient zich te beschermen tegen waterinsijpeling in de kelder (bv. aanbrengen noppenfolie tegen de muur).
§5. De gemeentelijke dienst bepaalt de definitieve afmetingen en het uitzicht van de aan te leggen geveltuin en kan dus van hoger vermelde afmetingen afwijken en/of bijstellen afhankelijk van de plaatselijke situatie. De definitieve afmetingen worden opgenomen in het collegebesluit waarin toelating gegeven wordt voor het aanleggen van een geveltuintje.
§6. Eventuele geleidingselementen voor de klimplant steken loodrecht op de perceelgrens gemeten maximaal 20 cm uit.
§7. De straatgeveltuin mag beplant worden met klimplanten. Aan de voet van de klimplant mogen in het plantvak bodembedekkers, (laag blijvende) vaste planten en bloembollen geplant worden voor een kleurrijk resultaat het ganse jaar door.
§8. De beplanting moet steeds bestaan uit winterharde planten. Er mogen geen invasieve uitheemse planten gebruikt worden. De plantkeuze moet aangepast en mogen geen schade berokkenen aan boven- en ondergrondse constructies. Sterk gedoornde en/of breed uitgroeiende planten dienen vermeden te worden. Het gebruik van pesticiden is verboden.
§9. Ornamenten (vb. tuinbeelden, verlichtingsarmaturen, sierafsluitingen,…) zijn niet toegelaten in de geveltuin.
Art. 6. - Voorwaarden voor het beheer/onderhoud van een straatgeveltuin
§1. Het onderhoud van de geveltuin is ten laste van de beheerder (= vergunninghouder).
§2. De beheerder moet de (straat)geveltuin en de verharding errond zodanig onderhouden dat ze geen gevaar opleveren voor het verkeer. De planten mogen niet buiten de rand van de straatgeveltuin komen.
§3. De beheerder verbindt er zich toe elke verzakking of andere beschadiging onmiddellijk te melden aan de gemeente én zelf voorlopig de nodige veiligheidsmaatregelen te treffen.
§4. Alle voorzieningen van openbaar nut zoals straatnaamborden, pictogrammen, huisnummers, … dienen steeds zichtbaar te blijven en bereikbaar te zijn;
§5. De beheerder verbindt er zich toe de (straat)geveltuin goed te onderhouden. Hij is ook verantwoordelijk voor het onderhoud van onkruid en vuil op het voetpad omwille van de geveltuin. Bij vaststelling van wanbeheer zal de straatgeveltuin verwijderd worden door de bevoegde gemeentediensten op kosten van de beheerder.
§6. Dood of levend materiaal in de straatgeveltuin verwerkt, blijft eigendom van de beheerder. De beheerder is burgerrechtelijk verantwoordelijk voor alle ongevallen die voortvloeien uit de aanwezigheid van de (straat)geveltuin of het niet naleven van het reglement. De beheerder zal de door de bevoegde gemeentedienst opgelegde herstellingswerken of aanpassingswerken, op eerste verzoek, onmiddellijk uitvoeren. De beheerder vrijwaart de gemeente Grimbergen tegen alle vorderingen die derden tegen haar instellen als gevolg van de aangelegde (straat)geveltuin.
§7. Indien bij reconstructie van de openbare ruimte de vrije doorgangsruimte wordt belemmerd dient het geveltuintje onmiddellijk te worden verwijderd.
De bevoegde gemeentedienst of operator op het openbaar domein (bv. nutsmaatschappijen) is gerechtigd de al dan niet tijdelijke verwijdering van materialen en planten te eisen ten behoeve van werkzaamheden van openbaar nut. De nutsmaatschappij informeert de beheerder over de geplande werken. De beheerder kan de beplanting desgewenst recupereren. Het gemeentebestuur betaalt hiervoor geen vergoeding aan de beheerder. Het gemeentebestuur kan nooit aansprakelijk gesteld worden voor gelijk welke verandering of beschadiging veroorzaakt aan de (straat)geveltuin. De beheerder kan kiezen voor het beëindigen van het beheer conform art. 9 of de bevoegde gemeentedienst of operator zal het plantvak van de (straat)geveltuin herstellen zonder vergoeding aan de beheerder. De beheerder zorgt indien nodig voor nieuwe beplanting.
Art. 7. - Duurtijd, overdracht, stopzetting en aanpassingen
§1. De aanvrager moet de geveltuin gedurende minimum 10 jaar in stand houden, tenzij de woning verkocht wordt. Deze termijn gaat in vanaf de aanleg door de gemeentelijke diensten of een door de gemeente aangestelde aannemer. De aanplant van de geveltuin dient binnen het jaar te gebeuren, zo niet dan wordt dit beschouwd als een vroegtijdige stopzetting.
De gemeente blijft te allen tijde eigenaar van het plantvak (= openbaar domein).
Afgestorven of sterk misgroeiende exemplaren moeten vervangen worden op kosten van de beheerder.
Bij verkoop van de woning gaat deze vergunning over op de volgende eigenaar(s) en blijven dezelfde voorwaarden onverminderd van toepassing. De notaris dienst hiervan op de hoogte gesteld te worden door de aanvrager.
§2. De stopzetting dient via schriftelijke melding doorgegeven te worden aan de dienst Omgevingsbeleid (omgevingsbeleid@grimbergen.be). De planten en materialen dienen door de beheerder/vergunninghouder zelf verwijderd te worden uit de geveltuin en deze te herstellen door de grond effen te leggen tot het niveau van het belendend trottoir. De e-mail of de brief vermeldt uitdrukkelijk dat de beheerder het beheer wenst te beëindigen.
Het herstellen van het voetpad gebeurt door de gemeentelijke diensten of een door de gemeente aangestelde aannemer. Indien het een vroegtijdige stopzetting betreft (binnen de 10 jaar na aanleg), dan gebeuren deze werken op kosten van de vergunninghouder.
§3. De gemeente kan steeds – om reden van openbaar nut – een reglementair aangelegde geveltuin op haar openbaar domein verwijderen en de openbare weg in zijn oorspronkelijke toestand herstellen. De gemeente betaalt hiervoor geen vergoeding aan de beheerder, maar hieraan zijn ook geen kosten verbonden voor de beheerder.
§4. Wanneer de vergunninghouder de afmetingen van zijn geveltuin wenst aan te passen dient contact opgenomen te worden met de dienst Omgevingsbeleid (omgevingsbeleid@grimbergen.be). De uit te voeren aanpassingen gebeuren door de gemeentelijke diensten of een door de gemeente aangestelde aannemer. Deze aanpassingswerken gebeuren op kosten van de vergunninghouder.
Art. 8. - Subsidiebedrag
§1. De premie voor de aanleg van een (straat)geveltuin bestaat uit, éénmalig per adres:
het uitbreken van de verharding door de gemeentelijke diensten of een door de gemeente aangestelde aannemer bv. bij heraanleg van de straat;
de (gedeeltelijke) terugbetaling van de kostprijs aan plantgoed met een maximum van 25€;
in voorkomend geval, de (gedeeltelijke) terugbetaling van de kostprijs van een klimsteun, voor zover vereist, met een maximum van 50€.
Deze premie is niet van toepassing voor de aanvragen en kandidaturen die vallen onder §2.
§2. Om het belang en deze subsidie extra te promoten kan de gemeente de aanleg van een beperkt aantal geveltuinen volledig gratis aanbieden, binnen de perken van de voorziene en goedgekeurde budgetten en/of gebruik makend van bv. klimaatsubsidies of evenwaardig.
Hierbij wordt bv. voorrang gegeven aan straten waar geen wegenis- en of rioleringswerken gepland zijn op korte termijn of waar geen laanbomen aanwezig zijn. Het college van burgemeester en schepenen bepaalt de definitieve selectiecriteria en de randvoorwaarden. De gekozen kandidaturen zullen fungeren als "geveltuinambassadeurs'.
Van de geveltuinen en deze ambassadeurs kan beeldmateriaal genomen worden (aanleg, groeiseizoen, geveluitzicht…) voor informatieve doeleinden (bv. gemeentelijke communicatie- en promotiecampagne). De locatie van deze geveltuin kan vermeld worden op de gemeentelijke website als referentie voor andere geïnteresseerde inwoners.
§3. De bovenstaande premie kan slechts éénmaal per adres worden toegekend.
Art. 9. - Aanvraagprocedure
§1. De aanvraag gebeurt door middel van het online aanvraagformulier dat beschikbaar is via de website van de gemeente. Bij de aanvraag worden de gevraagde bijlages toegevoegd (foto van de gevel, een voorstel van beplanting en een schets met de gewenste afmetingen van de plantzone t.o.v. de gevel). Indien van toepassing (zie artikel 5 – voorwaarden aanleg) wordt ook een schriftelijk akkoord van de buren en de toestemming/vergunning van het Agentschap Onroerend Erfgoed toegevoegd.
§2. De aanvraag voor de premie is slechts ontvankelijk zodra deze volledig is.
Art. 10. - Betalingsmodaliteiten
§1. De toelage wordt pas uitbetaald na ontvangst van de nodige bewijsstukken (facturen én fotomateriaal) en dit uiterlijk binnen een periode van 1 jaar na het uitbreken van de verharding door de gemeentelijke diensten of een door de gemeente aangestelde aannemer.
§2. Wanneer de uitvoering onvolledig of gebrekkig is kan de toelage bij beslissing van het college van burgemeester en schepenen verminderd, uitgesteld of geweigerd worden.
§3. De premie wordt slechts uitbetaald voor zover middelen ter beschikking zijn op de daartoe voorziene jaarbudgetrekening. De datum van ontvangst van geldt als opvolgingsdatum, waarbij de eerste indieners voorrang krijgen.
Art. 11. - Controle en handhaving
§1. De gemeente kan te allen tijde controle uitoefenen op de aanplant en het onderhoud van de geveltuin.
§2. De gemeente kan de beheerder te allen tijde schriftelijk wijzen op nalatigheid m.b.t. de aanplant en/of het onderhoud en hem/haar verzoeken om het nodige te doen binnen een eenzijdig bepaalde redelijke termijn.
§3. Niet-reglementair aangelegde geveltuinen, kunnen door de gemeente op kosten van de beheerder uitgebroken of in overeenstemming gebracht worden met de bestaande reglementering zonder dat de gemeente tot enige schadevergoeding verplicht kan worden. De werkelijke kosten worden hierbij aangerekend.
§4. De eigenaar/beheerder vrijwaart de gemeente tegen alle vorderingen die derden tegen haar instellen als gevolg van de aangelegde geveltuin.
Art. 12. - Opheffingsbepaling
Huidig reglement heft het gemeentelijk subsidiereglement betreffende de aanleg van geveltuintjes goedgekeurd in zitting van de gemeenteraad van 27 september 2018 op.
Art. 13. - Inwerkingtreding
Dit reglement treedt in werking op 1 juli 2022.